ისწავლე თამაშით
ქიმია

რეაქციის სიჩქარე და ექსპერიმენტი

სიჩქარე გვიჩვენებს, რამდენად სწრაფად იცვლება რეაგენტის ან პროდუქტის კონცენტრაცია. ის რეაქციის საბოლოო გამოსავლისგან განსხვავდება.

შეჯახებების მოდელი

ეფექტიანი შეჯახებისთვის ნაწილაკებს საკმარისი ენერგია და შესაბამისი ორიენტაცია სჭირდება. ტემპერატურის ზრდა ენერგიულ შეჯახებათა წილს ზრდის. მყარი რეაგენტის დაქუცმაცება ხელმისაწვდომ ზედაპირს ზრდის.

  • კონცენტრაციის გავლენა კონკრეტულ რეაქციაზეა დამოკიდებული.
  • კატალიზატორი აქტივაციის ენერგიას ამცირებს და საერთო პროცესში აღდგება.

სამართლიანი შედარება

ერთ ფაქტორს ცვლი, დანარჩენებს ინარჩუნებ და ერთსა და იმავე ინტერვალში პროდუქტის რაოდენობას ან კონცენტრაციას ზომავ. განმეორებითი ცდები შემთხვევითი ცდომილების შეფასებაში გეხმარება.

  • გაზის უფრო სწრაფი გამოყოფა ყოველთვის მეტ საბოლოო გაზს არ ნიშნავს.
  • საშუალო სიჩქარე მონაკვეთის ცვლილებას მთლიან დროზე ყოფს.

vსაშ=Δc/Δt

ამოხსნილი მაგალითი

პროდუქტის კონცენტრაცია 20 წამში 0.10-დან 0.50 მოლ/ლ-მდე გაიზარდა. საშუალო წარმოქმნის სიჩქარე?

  1. Δc=0.50−0.10=0.40 მოლ/ლ.
  2. Δt=20 წმ.
  3. 0.40/20=0.020 მოლ/(ლ·წმ).
0.020 მოლ/(ლ·წმ)

ხშირი შეცდომა

სიჩქარის ზრდა რეაქციის წონასწორული პროდუქტის რაოდენობის ზრდას თავისთავად არ ნიშნავს.