ისწავლე თამაშით
მათემატიკა

ოთხკუთხედები და მათი ნიშნები

ფიგურის სახელს კონკრეტული თვისებები მოჰყვება. დასაბუთებაში ერთმანეთისგან უნდა განვასხვაოთ უკვე ცნობილი თვისების გამოყენება და პირიქით, ფიგურის ამოცნობის ნიშანი.

პარალელოგრამის ოჯახი

პარალელოგრამში მოპირდაპირე გვერდები პარალელური და ტოლია; დიაგონალები ერთმანეთს შუაზე ყოფს. მართკუთხედი პარალელოგრამია ოთხი მართი კუთხით, რომბი კი ოთხი ტოლი გვერდით. კვადრატი ორივე პირობას აკმაყოფილებს. ტოლი დიაგონალები მარტო აღებული ნებისმიერ ოთხკუთხედს მართკუთხედად არ აქცევს.

  • პარალელოგრამში ტოლი დიაგონალები მართკუთხედის ნიშანია.
  • პარალელოგრამში მართობული დიაგონალები რომბის ნიშანია.
  • ოთხკუთხედის კუთხეების ჯამია 360°.

ფართობისა და სიმაღლის არჩევა

პარალელოგრამის ფართობი ფუძისა და მასზე დაშვებული სიმაღლის ნამრავლია; დახრილი გვერდის სიგრძე სიმაღლეს არ ცვლის. ტრაპეციის პარალელურ ფუძეებს შორის მანძილი სიმაღლეა. ორი ტოლი ტრაპეციის შეერთება a+b ფუძის პარალელოგრამს იძლევა, საიდანაც ფართობის ფორმულა მიიღება.

  • ტრაპეციის შუახაზი ფუძეების საშუალო არითმეტიკულია.
  • რომბის დიაგონალები მართობულია და ერთმანეთს შუაზე ყოფს.

Sპარალელოგრამი=ah

Sტრაპეცია=(a+b)h/2

Sრომბი=d₁d₂/2

ამოხსნილი მაგალითი

რომბის დიაგონალებია 10 და 24 სმ. იპოვე გვერდი და ფართობი.

  1. დიაგონალების ნახევრებია 5 და 12 სმ და ისინი მართობულია.
  2. რომბის გვერდი მიღებული მართკუთხა სამკუთხედის ჰიპოტენუზაა: √(5²+12²)=13 სმ.
  3. ფართობია 10·24/2=120 სმ².
გვერდი 13 სმ; ფართობი 120 სმ²

ხშირი შეცდომა

ყველა ოთხკუთხედზე პარალელოგრამის დიაგონალების თვისებების გავრცელება დაუსაბუთებელია.