ისწავლე თამაშით
ქიმიამჟავები და ფუძეები
დღის საკვლევი პრობლემა

რატომ არ იძლევა მჟავისა და ფუძის თანაბარი მოცულობები ყოველთვის ნეიტრალურ ხსნარს?

მარტივად: შეადარე c × V რაოდენობები, გააკეთე პროგნოზი და მხოლოდ შემდეგ შეურიე.

ზუსტი ახსნა: ეკვივალენტურ წერტილში რეაქციული რაოდენობები სტექიომეტრიულად ტოლია; ნეიტრალური pH შედეგი მხოლოდ შესაბამის სისტემასა და ტემპერატურაშია.

წინარე ცოდნის სწრაფი შემოწმება

რომელი ხსნარი შეიძლება იყოს უფრო კონცენტრირებული?

ქიმია
IX კლასი · სრული სასწავლო მოდული

მჟავები და ფუძეები

შეადარე H₃O⁺ და OH⁻ ეკვივალენტები, ივარაუდე საბოლოო გარემო და გაზომე pH, ინდიკატორის ფერი, მარილის რაოდენობა და ნეიტრალიზაციის სითბო.

01 · გაიგე

pH ნაწილაკთა ჭარბ რაოდენობას ასახავს

მჟავა

წყალში მჟავა ზრდის H₃O⁺ იონების რაოდენობას. ძლიერ მჟავაში მოცემულ კონცენტრაციაზე დისოციაცია თითქმის სრულია.

pH < 7

ფუძე

წყალში ძლიერი ფუძე OH⁻ იონებს წარმოქმნის. მჟავასა და ფუძეს შორის რაოდენობრივი შეფარდება საბოლოო გარემოს განსაზღვრავს.

pH > 7

ნეიტრალიზაცია

H₃O⁺ და OH⁻ წყალს წარმოქმნის. ეკვივალენტურ წერტილში ძლიერი მჟავისა და ძლიერი ფუძის რაოდენობები ტოლია.

H₃O⁺ + OH⁻ → 2H₂O
02 · ივარაუდე და გამოსცადე

ნეიტრალიზაციის რაოდენობრივი ლაბორატორია

აირჩიე ხსნარების კონცენტრაცია და მოცულობა. ჯერ ივარაუდე შედეგი, შემდეგ დაამატე ინდიკატორი და გაუშვი შერევა.

მოდელი 25°C-ზე ძლიერი ერთპროტონიანი მჟავისა და ძლიერი ერთჰიდროქსიდიანი ფუძის სრულ დისოციაციასა და მოცულობების შეკრებას ვარაუდობს. რეალურ ლაბორატორიაში მუშაობა დამცავი საშუალებებისა და მასწავლებლის ზედამხედველობის გარეშე დაუშვებელია.

ინდიკატორი
როგორი იქნება საბოლოო ხსნარი?
04 · ახსენი

რომელი ნაწილაკი დარჩება ჭარბად?

პასუხი განსაზღვრე მჟავისა და ფუძის მოლური რაოდენობების შედარებით.

შემდეგი ნაბიჯი

გააფართოვე pH-ის სკალა ყოველდღიური ხსნარებითა და ათობითი ლოგარითმით.

pH-ის სკალა
კვლევის ჟურნალი

პროგნოზიდან მტკიცებულებამდე

ჟურნალი ქულას მხოლოდ დაწკაპუნებისთვის არ გაძლევს. საჭიროა ცვლადების სწორად განსაზღვრა, სამი გაზომვა და მონაცემით დასაბუთებული დასკვნა.

1წინარე ცოდნა
2პროგნოზი და ცვლადები
3სამი გაზომვა
4CER დასკვნა

1. კითხვა, ჰიპოთეზა და ცვლადები

საკვლევი კითხვა: რა განსაზღვრავს ნარევის საბოლოო მჟავურობას?

რომელია დამოუკიდებელი ცვლადი?
  1. შეცვალე მხოლოდ დამოუკიდებელი ცვლადი.
  2. დანარჩენი პირობები უცვლელად შეინარჩუნე.
  3. შედეგის ნახვამდე დაწერე პროგნოზი.
  4. ჩაატარე სამი ცდა და შეადარე მონაცემები.

2. განმეორებითი გაზომვები

საშუალო—
სამივე გაზომვის შემდეგ აქ მონაცემთა გრაფიკი გამოჩნდება.
CER

3. მტკიცება + მტკიცებულება + მსჯელობა

კარგი დასკვნა ამბობს რა მოხდა, ასახელებს რიცხვით მონაცემს და ხსნის მას ქიმიური მექანიზმით.

დასკვნის დასასრულებლად სამივე CER ველი შეავსე და მტკიცებულებაში რიცხვები გამოიყენე.

სასწავლო მოდელის საზღვარიმოდელი 25°C-ზე ძლიერი ერთპროტონიანი მჟავისა და ძლიერი ერთჰიდროქსიდიანი ფუძის იდეალურ ქცევას იყენებს.

RAMP უსაფრთხოებამჟავა/ტუტე შეიძლება იყოს კოროზიული და შერევა — ეგზოთერმული. ეკრანული ლაბორატორია უსაფრთხოა; რეალური ცდა მხოლოდ მასწავლებელთან. სათვალე, ხალათი, მცირე განზავებული რაოდენობები; მჟავა წყალში დაამატე და არა პირიქით. კანთან მოხვედრისას დიდხანს ჩამოიბანე წყლით და აცნობე ზრდასრულს; ნარჩენი წესის მიხედვით გაანეიტრალე/ჩააბარე.

პროგრესი ინახება ამ მოწყობილობაზე.

ონლაინ მოდელი არ არის რეალური ცდის ჩატარების ნებართვა. სახლში ქიმიური ცდა მხოლოდ მკაფიოდ ნებადართული მასალებითა და პასუხისმგებელი ზრდასრულის ზედამხედველობით ჩაატარე.