ისწავლე თამაშით
ქიმიაპერიოდული სისტემა
დღის საკვლევი პრობლემა

შეიძლება თუ არა ელემენტის თვისებების წინასწარმეტყველება მხოლოდ მისი მდებარეობით?

მარტივად: იპოვე ელემენტები და შეადარე ერთი ჯგუფისა და ერთი პერიოდის მონაცემები.

ზუსტი ახსნა: პერიოდულობა ატომური ნომრის ზრდასთან ერთად ელექტრონული აგებულების განმეორებად კანონზომიერებებს ასახავს.

წინარე ცოდნის სწრაფი შემოწმება

რას გვიჩვენებს ატომური ნომერი?

ქიმია
VIII–IX კლასი · სრული სასწავლო მოდული

პერიოდული სისტემა და კანონზომიერებები

იპოვე ელემენტი ატომური ნომრით, დაუკავშირე მისი ადგილი ელექტრონულ აგებულებას და შეადარე თვისებები ერთი ჯგუფისა თუ პერიოდის ფარგლებში.

01 · გაიგე

ადგილი ინფორმაციას გვაძლევს

ატომური ნომერი

ელემენტები პროტონების რაოდენობის ზრდითაა დალაგებული. ატომური ნომერი ელემენტის უნიკალური იდენტობაა.

Z = პროტონების რაოდენობა

პერიოდი

პერიოდის ნომერი გვიჩვენებს, რამდენი დაკავებული ენერგეტიკული შრე აქვს ატომს სასკოლო მოდელში.

პერიოდი = შრეების რაოდენობა

მთავარი ჯგუფი

ერთი მთავარი ჯგუფის ელემენტებს მსგავსი გარე ელექტრონული აგებულება და ხშირად მსგავსი ქიმიური ქცევა აქვთ.

ჯგუფი → ვალენტური ნიმუში
02 · გამოიკვლიე

პირველი 18 ელემენტის რუკა

აირჩიე უჯრა. ცხრილი განზრახ შემოიფარგლება პირველი 18 ელემენტით, რათა შრეების 2–8–8 სასკოლო მოდელი ზუსტად დარჩეს.

მეტალიმეტალოიდიარამეტალიკეთილშობილი აირი
03 · ივარაუდე და შეამოწმე

რომელი ატომია შედარებით დიდი?

ტენდენცია შეამოწმე მხოლოდ ერთი ჯგუფის ან ერთი პერიოდის ფარგლებში.

Li2-ე პერიოდი · 2 შრე
VS
Na3-ე პერიოდი · 3 შრე
04 · შეამოწმე

რას გვიჩვენებს არჩეული ელემენტის პერიოდი?

მიმდინარე ელემენტია ნატრიუმი (Na).

შემდეგი ნაბიჯი

დაუბრუნდი ატომის მოდელს ან ნახე გაფართოებული პერიოდულობის თეორია.

გაფართოებული თეორია
კვლევის ჟურნალი

პროგნოზიდან მტკიცებულებამდე

ჟურნალი ქულას მხოლოდ დაწკაპუნებისთვის არ გაძლევს. საჭიროა ცვლადების სწორად განსაზღვრა, სამი გაზომვა და მონაცემით დასაბუთებული დასკვნა.

1წინარე ცოდნა
2პროგნოზი და ცვლადები
3სამი გაზომვა
4CER დასკვნა

1. კითხვა, ჰიპოთეზა და ცვლადები

საკვლევი კითხვა: როგორ იცვლება ატომური რადიუსი პერიოდში?

რომელია დამოუკიდებელი ცვლადი?
  1. შეცვალე მხოლოდ დამოუკიდებელი ცვლადი.
  2. დანარჩენი პირობები უცვლელად შეინარჩუნე.
  3. შედეგის ნახვამდე დაწერე პროგნოზი.
  4. ჩაატარე სამი ცდა და შეადარე მონაცემები.

2. განმეორებითი გაზომვები

საშუალო—
სამივე გაზომვის შემდეგ აქ მონაცემთა გრაფიკი გამოჩნდება.
CER

3. მტკიცება + მტკიცებულება + მსჯელობა

კარგი დასკვნა ამბობს რა მოხდა, ასახელებს რიცხვით მონაცემს და ხსნის მას ქიმიური მექანიზმით.

დასკვნის დასასრულებლად სამივე CER ველი შეავსე და მტკიცებულებაში რიცხვები გამოიყენე.

სასწავლო მოდელის საზღვარისასკოლო ტენდენციები გამონაკლისებსა და გარდამავალი მეტალების სრულ ელექტრონულ აგებულებას ამარტივებს.

RAMP უსაფრთხოებაეკრანულ კვლევას ქიმიური რისკი არ აქვს. რეალური ელემენტების თვისებების ცდა ამ მოდელის ნაწილი არ არის. არ სცადო უცნობი მეტალების წყალთან რეაქცია. რეალური დემონსტრაცია მხოლოდ მასწავლებლის მიერ შერჩეული უსაფრთხო ნიმუშებით ჩატარდეს.

პროგრესი ინახება ამ მოწყობილობაზე.

ონლაინ მოდელი არ არის რეალური ცდის ჩატარების ნებართვა. სახლში ქიმიური ცდა მხოლოდ მკაფიოდ ნებადართული მასალებითა და პასუხისმგებელი ზრდასრულის ზედამხედველობით ჩაატარე.