ისწავლე თამაშით
VII–IX კლასი · 7.4.B3

პროტისტებისა და სოკოების მრავალფეროვნება

როგორ აერთიანებს პროტისტებისა და სოკოების მრავალფეროვნება განსხვავებულ კვებით სტრატეგიებსა და სიმბიოზურ ქსელებს?

პრაქტიკა0 / 8შემოწმება0 / 2პროგრესი იტვირთება…
ეუკარიოტი · კვება · ჰიფა · წამწამი · ეკოლოგიური როლი

როგორ აერთიანებს პროტისტებისა და სოკოების მრავალფეროვნება განსხვავებულ კვებით სტრატეგიებსა და სიმბიოზურ ქსელებს?

საერთოწარმოშობა1წყალმცენარისებრი პროტისტი2პროტოზოისებრი პროტისტი3სოკოკლასიფიკაცია არის მტკიცებულებაზე დაფუძნებული, განახლებადი მოდელი
ეუკარიოტი · კვება · ჰიფა · წამწამი · ეკოლოგიური როლი. სქემა აჩვენებს შედარების ლოგიკას; ტოტების სიგრძე ევოლუციურ დროს ან გენეტიკურ მანძილს არ უდრის.
01

სისტემის მთავარი იდეა

პროტისტები მრავალი დამოუკიდებელი ეუკარიოტული ხაზის სასწავლო სახელია, სოკოები კი ერთ მონოფილეტურ, ქიტინიან და შთანმთქმელ ჯგუფს ქმნის. წყალმცენარეები პირველადი პროდუცენტებია, პროტოზოული ფორმები მტაცებელი ან პარაზიტი, სოკოები დამშლელი, ხოლო მიკორიზა და ლიქენი პარტნიორთა ნივთიერებათა გაცვლას აერთიანებს.

საკვლევი კითხვა: როგორ აერთიანებს პროტისტებისა და სოკოების მრავალფეროვნება განსხვავებულ კვებით სტრატეგიებსა და სიმბიოზურ ქსელებს?

02

პროტისტი როგორც მრავალფეროვანი ხაზები

პროტისტების საერთო განსაზღვრება ხშირად ისაა, რომ ისინი ეუკარიოტებია, მაგრამ ცხოველის, მცენარის ან სოკოს ტრადიციულ ჯგუფში არ ხვდება. ამიტომ კვება და აგებულება მათ შორის უნივერსალური არ არის.

მექანიზმი: ეუკარიოტული წინაპრები მრავალ ხაზად განშტოვდა → პლასტიდი ზოგ ხაზში ენდოსიმბიოზით გავრცელდა → მოძრაობისა და კვების განსხვავებული სისტემა დამოუკიდებლად განვითარდა.

03

სოკოს ფორმისა და ფუნქციის მრავალფეროვნება

ერთუჯრედიანი საფუარი დუღილსა და კვირტვას, ობი დატოტვილ მიცელიუმს, ქუდიანი სოკო კი დიდ სპორაწარმომქმნელ სხეულს იყენებს. საერთო ხაზს ქიტინიანი კედელი და შთანმთქმელი კვება აერთიანებს.

მექანიზმი: ჰიფური წვერი სუბსტრატში იზრდება → გარეთა ფერმენტი საკვებს შლის → სპორა გავრცელებასა და ცხოვრების ციკლს ემსახურება.

04

სიმბიოზური შესაძლებლობების გაფართოება

მიკორიზაში სოკო ნიადაგის დიდ მოცულობას აღწევს, მცენარე კი შაქარს აწვდის. ლიქენში ფოტოსინთეზური პარტნიორი ნახშირბადს, სოკო კი დაცულ მიკროგარემოსა და წყლის შეკავებას უზრუნველყოფს.

მექანიზმი: პარტნიორები სხვადასხვა რესურსს მოიპოვებს → გაცვლა ორივეს წმინდა სარგებელს ქმნის → ერთობლივი სტრუქტურა ახალ ჰაბიტატში ცხოვრებას შესაძლებელს ხდის.

05

მტკიცებულებით კლასიფიკაცია

როგორ მოქმედებს მიკორიზის არსებობა მცენარის ზრდაზე სხვადასხვა მინერალური რესურსის პირობებში?

შეცვალე მიკორიზის არსებობა და ფოსფორის დონე ფაქტორული დიზაინით; მცენარის სახეობა, წყალი, სინათლე და დრო გააკონტროლე. გაზომე მცენარის მშრალი მასა, ფესვისა და ყლორტის ზრდა და ქსოვილში ფოსფორის შემცველობა ოთხივე ჯგუფში.

შენი სასწავლო გზა

მოდელი დასასრულებელია · კვლევა დასასრულებელია · პრაქტიკა 0/8 · შემოწმება 0/2