ისწავლე თამაშით
IX–XI კლასები · 11.4.12

ალერგიისა და აუტოიმუნობის საფუძვლები

როგორ შეიძლება ჩვეულებრივ დამცავი იმუნური მექანიზმი არასწორ სამიზნეს ან არასწორ მასშტაბს მიემართოს?

პრაქტიკა0 / 8შემოწმება0 / 2პროგრესი იტვირთება…
სენსიბილიზაცია · IgE · მასტოციტი · საკუთარი ანტიგენი · ტოლერანტობა

როგორ შეიძლება ჩვეულებრივ დამცავი იმუნური მექანიზმი არასწორ სამიზნეს ან არასწორ მასშტაბს მიემართოს?

ბარიერი → თანდაყოლილი პასუხი → სპეციფიკური პასუხი → მეხსიერება
სქემა გვიჩვენებს თემის სისტემურ საზღვრებს; ქვემოთ მოცემული მოდელი ცვლადებსა და გაზომვად შედეგს აკავშირებს.
01

სისტემის მთავარი კითხვა

ალერგია და აუტოიმუნობა იმუნური პასუხის ერთი მოვლენა არ არის. ალერგიისას უვნებელი გარემო ანტიგენი ზედმეტ ეფექტორულ პასუხს იწვევს, აუტოიმუნობისას კი ტოლერანტობის რამდენიმე საკონტროლო საფეხურის დარღვევით საკუთარი მოლეკულა სამიზნე ხდება. ორივე მრავალფაქტორული პროცესია და ზოგადი მოდელი ინდივიდუალურ დიაგნოზს არ ცვლის.

საკვლევი კითხვა: როგორ შეიძლება ჩვეულებრივ დამცავი იმუნური მექანიზმი არასწორ სამიზნეს ან არასწორ მასშტაბს მიემართოს?

02

სენსიბილიზაცია და ხელახალი შეხვედრა

პირველი შეხვედრისას შესაბამისი იმუნური გარემო B უჯრედს IgE-ის წარმოებისკენ მიმართავს. IgE მასტოციტზე რჩება; მოგვიანებით იგივე ანტიგენი ზედაპირულ IgE-ს აკავშირებს და ჰისტამინის სწრაფ გამოყოფას იწვევს.

მექანიზმი: უვნებელი ანტიგენი სენსიბილიზაციის პასუხს იწყებს → IgE მასტოციტის ზედაპირზე ფიქსირდება → ხელახალი შეხვედრა დეგრანულაციას და სიმპტომურ მედიატორებს იწვევს.

03

ტოლერანტობის მრავალსაფეხურიანი დარღვევა

თვითრეაქტიული კლონის არსებობა მარტო დაავადებას არ ნიშნავს. პასუხისთვის შეიძლება საჭირო იყოს გენეტიკური მიდრეკილება, ქსოვილური დაზიანება, თანასიგნალი და მარეგულირებელი კონტროლის სისუსტე.

მექანიზმი: თვითრეაქტიული კლონი კონტროლის ნაწილს გადაურჩება → გარემო სიგნალი აქტივაციის პირობებს ქმნის → ეფექტორული პასუხი საკუთარ ქსოვილს აზიანებს და ახალ ანტიგენს ათავისუფლებს.

04

მოდელისა და დიაგნოზის საზღვარი

სიმპტომი, ანტისხეული ან რისკის ფაქტორი ცალკე დიაგნოზი არ არის. კლინიკური შეფასება აერთიანებს ისტორიას, განმეორებად ნიმუშს, სპეციფიკურ ტესტებს და ალტერნატიულ მიზეზებს; სასწავლო მოდელი მხოლოდ მექანიზმს ხსნის.

მექანიზმი: დაკვირვება შესაძლო ჰიპოთეზას ქმნის → სპეციფიკური და საკონტროლო ტესტები მტკიცებულებას ამატებს → მრავალი მონაცემი პროფესიულ დასკვნაში ერთიანდება.

05

როგორ ვიკვლევთ

როგორ განსხვავდება ალერგიული და აუტოიმუნური მოდელი სამიზნისა და ეფექტორული გზის მიხედვით?

შედარებაში გამოიყენე ერთი და იგივე ოთხი კრიტერიუმი: სამიზნე, სენსიბილიზაცია, ეფექტორი და ქსოვილური შედეგი. შეავსე მიზეზობრივი სქემა ორივე მდგომარეობისთვის და მონიშნე საერთო იმუნური ნაწილები და განსხვავებული საკონტროლო წერტილები.

შენი სასწავლო გზა

მოდელი დასასრულებელია · ექსპერიმენტი დასასრულებელია · პრაქტიკა 0/8 · შემოწმება 0/2