როგორ აერთიანებს უჯრედი ათასობით რეაქციას ისე, რომ ნივთიერება და ენერგია არ დაიკარგოს?
მეტაბოლიზმი ურთიერთდაკავშირებული რეაქციების ქსელია: კატაბოლური გზები მოლეკულებს შლის და ენერგიას გადამტანებში ინახავს, ანაბოლური გზები კი ამ ენერგიას ახალი სტრუქტურების შესაქმნელად იყენებს. ფერმენტები, უკუკავშირი, ATP და ელექტრონთა გადამტანები ნაკადს მოთხოვნის მიხედვით არეგულირებს.
საკვლევი კითხვა: როგორ აერთიანებს უჯრედი ათასობით რეაქციას ისე, რომ ნივთიერება და ენერგია არ დაიკარგოს?
უჯრედი ენერგიის მომთხოვნ რეაქციას ენერგიის გამყოფ პროცესს უშუალოდ ან საერთო გადამტანით აკავშირებს. ამგვარად საერთო თავისუფალი ენერგიის ცვლილება ხელსაყრელი ხდება.
მექანიზმი: კატაბოლიზმი წარმოქმნის ATP-ს ან შემცირებულ გადამტანს → გადამტანი უკავშირდება ენდერგონულ ნაბიჯს → ჰიდროლიზი ან ელექტრონთა გადაცემა პროცესს ამოძრავებს.
მეტაბოლური გზა ფერმენტებით დაყოფილ მცირე ნაბიჯებს შეიცავს. შეუქცევად ან ძლიერ მარეგულირებელ ეტაპებზე ნაკადის კონტროლი მთელ გზას მართავს.
მექანიზმი: სუბსტრატი შუალედურ პროდუქტად გარდაიქმნება → თითო ნაბიჯს შესაბამისი ფერმენტი აჩქარებს → საკვანძო ფერმენტი გზის ნაკადს ზღუდავს.
ATP-ის, ADP-ისა და საბოლოო პროდუქტების ფარდობა უჯრედის მოთხოვნას ასახავს. მაღალი ენერგეტიკული მარაგი კატაბოლიზმს ანელებს, ხოლო ADP და წინამორბედების დეფიციტი შესაბამის გზებს აჩქარებს.
მექანიზმი: სენსორი ენერგეტიკულ მდგომარეობას ამოიცნობს → ალოსტერიული კავშირი ფერმენტის ფორმას ცვლის → ნაკადი ახალ მოთხოვნასთან თანდათან თანხვდება.
როგორ იცვლება მოდელურ მეტაბოლურ გზაში პროდუქტის სიჩქარე, როცა საბოლოო პროდუქტი პირველ ფერმენტს თრგუნავს?
შეცვალე მხოლოდ საბოლოო პროდუქტის მიერ პირველი ფერმენტის დათრგუნვის ძალა; ფერმენტებისა და საწყისი სუბსტრატის რაოდენობა უცვლელი დატოვე. დროის მიხედვით გაზომე საწყისი სუბსტრატი, თითო შუალედური და საბოლოო პროდუქტი და მონიშნე სტაბილურ მდგომარეობამდე მისვლის დრო.
მოდელი დასასრულებელია · ექსპერიმენტი დასასრულებელია · პრაქტიკა 0/8 · შემოწმება 0/2