როგორ გარდაქმნის მცენარე მიმართულ გარემო სიგნალს ზრდის მიმართულების ცვლილებად ნერვული სისტემის გარეშე?
მცენარე გარემოს პასიურად არ მიჰყვება. სინათლის, სიმძიმის, შეხებისა და წყლის სიგნალები უჯრედებში აღიქმება, ჰორმონების განაწილებასა და გენის აქტივობას ცვლის და ორგანოს ორ მხარეს ზრდის განსხვავებულ სიჩქარეს ქმნის. პასუხის შედეგი ორგანოსა და განვითარების ეტაპზეა დამოკიდებული.
საკვლევი კითხვა: როგორ გარდაქმნის მცენარე მიმართულ გარემო სიგნალს ზრდის მიმართულების ცვლილებად ნერვული სისტემის გარეშე?
ცალმხრივი ლურჯი სინათლე ყლორტის წვერში ფოტოტროპინებით აღიქმება. აუქსინის ტრანსპორტი დაჩრდილულ მხარეს ძლიერდება, იქ უჯრედები მეტად იწელება და ყლორტი სინათლისკენ იხრება.
მექანიზმი: წვერი სინათლის მიმართულებას აღიქვამს → აუქსინი დაჩრდილულ მხარეს გროვდება → უჯრედთა არათანაბარი წაგრძელება მოხრას ქმნის.
სპეციალიზებულ უჯრედებში მკვრივი ამილოპლასტები ქვედა მხარეს ილექება და ტრანსპორტული ცილების მდებარეობას ცვლის. ფესვსა და ღეროში აუქსინის მიმართ განსხვავებული მგრძნობელობა საწინააღმდეგო მოხრას წარმოქმნის.
მექანიზმი: სტატოლითები სიმძიმის მიმართულებით გადაადგილდება → აუქსინის ნაკადი ქვედა მხარეს იზრდება → ფესვი დადებით, ღერო უარყოფით გრავიტროპიზმს აჩვენებს.
მცენარეული ჰორმონი ერთი კონკრეტული შედეგის ბრძანება არ არის. მისი ეფექტი კონცენტრაციაზე, ქსოვილის რეცეპტორებზე, სხვა ჰორმონებზე და განვითარების მდგომარეობაზეა დამოკიდებული.
მექანიზმი: ჰორმონი წარმოიქმნება ან ტრანსპორტირდება → რეცეპტორი სიგნალურ გზას ააქტიურებს → გენის აქტივობა და უჯრედული ტრანსპორტი იცვლება.
სად უნდა აღიქვას ყლორტმა ცალმხრივი სინათლე, რომ ფოტოტროპული მოხრა განვითარდეს?
შეცვალე მხოლოდ დაფარვის ადგილი; სინათლის მიმართულება და ინტენსივობა, ნერგის ასაკი, ტემპერატურა და დაკვირვების დრო გააკონტროლე. თანაბარ ინტერვალებში გაზომე ყლორტის მოხრის კუთხე და ზრდის სიგრძე თითოეულ დამუშავებაში.
მოდელი დასასრულებელია · ექსპერიმენტი დასასრულებელია · პრაქტიკა 0/8 · შემოწმება 0/2